Ενότητα 1/Κεφάλαιο 1 Β Γυμνασίου Ιστορία (σελ. 7-9)

 

1. Από τη Ρώμη στη Νέα Ρώμη

§1 Τα μέτρα του Κωνσταντίνου για την αναδιοργάνωση του ρωμαϊκού κράτους

·         Ο Ρωμαίος αυτοκράτορας Κωνσταντίνος Α πήρε τα ακόλουθα μέτρα για την ανόρθωση του κράτους:

1.         Ίδρυσε την Κωνσταντινούπολη στην Ανατολή.

2.         Αναγνώρισε το δικαίωμα άσκησης της χριστιανικής λατρείας.

3.         Διάκριση πολιτικής και στρατιωτικής εξουσίας στη διοίκηση.

4.         Έκοψε και κυκλοφόρησε χρυσό νόμισμα.

§2 Η ίδρυση της Κων/πολης από τον Κωνσταντίνο

·         Μετά τη νίκη του επί του Λικίνιου και την ανάδειξή του σε μονοκράτορα (324 μ.Χ.), ο Κωνσταντίνος αποφάσισε να ιδρύσει νέο διοικητικό κέντρο στη θέση του αρχαίου Βυζαντίου.

·         Η περιοχή ήταν σε σημαντική γεωπολιτική θέση καθώς βρισκόταν στο σταυροδρόμι Ασίας και Ευρώπης, του Εύξεινου Πόντου και της Μεσογείου.

§3 Οι λόγοι επιλογής της Κων/πολης για πρωτεύουσα

1.         Η Ανατολή διέθετε, σε αντίθεση με τη Δύση, ακμάζουσα οικονομία και πληθυσμό.

2.         Οι Χριστιανοί ήταν πολυπληθέστεροι στην Ανατολή.

3.         Οι μεγάλες πόλεις της Ανατολής υπέφεραν από θρησκευτικές συγκρούσεις.

4.         Εύκολη η απόκρουση επιθέσεων από Γότθους και Πέρσες στο Βυζάντιο.

§4 Η ανοικοδόμηση του Βυζαντίου στα πρότυπα της Ρώμης

·         Ο αυτοκράτορας ανοικοδόμησε το Βυζάντιο σύμφωνα με το ρυμοτομικό σχέδιο της Ρώμης, προικίζοντας την πόλη με σπουδαία δημόσια κτίρια και έργα τέχνης.

§5 Τα εγκαίνια της Κων/πολης

·         Τα εγκαίνια της Κωνσταντινούπολης πραγματοποιήθηκαν στις 11 Μαΐου 330.

·         Η πόλη έλαβε το όνομα του ιδρυτή της (Κωνσταντινούπολη).

§6 Ο χριστιανικό χαρακτήρας της πόλης και η μεγάλη δημογραφική της ανάπτυξη

·         Η Κωνσταντινούπολη/Νέα Ρώμη, με την οικοδόμηση πολλών εκκλησιών, απέκτησε τα χαρακτηριστικά μιας χριστιανικής πόλης.

·         Η ανάπτυξη της πόλης ήταν τόσο ραγδαία που μέσα σε δύο αιώνες ξεπέρασε το πρότυπό της, την Παλαιά Ρώμη.

5ος αιώνας μ.Χ.	Χρόνια Ιουστινιανού (527-565 μ.Χ.)
150.000 ψυχές	300.000 ψυχές

 

§7 Η ισχυρή παρουσία του Χριστιανισμού στην Ανατολή

·         Οι Χριστιανοί ήταν η δυναμικότερη πληθυσμιακή ομάδα της Ανατολής.

·         Η ισχυρή τους παρουσία έμοιαζε να μπορεί να φέρει ξανά την ενότητα στο ρωμαϊκό κράτος

§8 Η ευνοϊκή στάση του Κωνσταντίνου προς τον Χριστιανισμό

·         Γνωρίζοντας τη δυναμικότητα του Χριστιανισμού, ήταν ιδιαίτερα ευνοϊκός προς τους Χριστιανούς με τους εξής τρόπους:

1.         Μετά τη νίκη του επί του Μαξέντιου (312), μετέφερε το Χριστόγραμμα, το μονόγραμμα του Χριστού, από τη στρατιωτική σημαία (λάβαρον) στα νομίσματά του.

2.         Εξέδωσε νόμους ευνοϊκούς για τους Χριστιανούς.

§9 Οι οπαδοί της αρχαίας θρησκείας εμπόδιο για τον Χριστιανισμό           

·         Οι οπαδοί της αρχαίας θρησκείας, σε Ανατολή και Δύση, εμποδίζουν τον Κωνσταντίνο μέχρι το τέλος της ζωής του να υιοθετήσει μια καθαρή θρησκευτική στάση.

§10 Το Διάταγμα των Μεδιολάνων

·         Υπογραφή το 313 του Διατάγματος των Μεδιολάνων βασισμένο σε συμφωνία του Κωνσταντίνου με τον Λικίνιο.

1.        Ελευθερία άσκησης για τους Χριστιανούς της λατρείας τους.

2.        Εξίσωση δικαιωμάτων Χριστιανών με τους οπαδούς άλλων θρησκειών.

·         Παύση διωγμών των Χριστιανών όταν ο Κωνσταντίνος έγινε μονοκράτορας στο Ρωμαϊκό κράτος (324).

§11 Η σύγκληση της Α Οικουμενικής συνόδου για το θέμα των αιρέσεων

·         Σύγκληση το 325 της Α Οικουμενικής Συνόδου στη Νίκαια της Βιθυνίας από τον Κωνσταντίνο.

·         Η σύνοδος ονομάστηκε οικουμενική γιατί συμμετείχαν σε αυτή επίσκοποι από όλες τις επαρχίες του Οικουμενικού Ρωμαϊκού Κράτους.

·         Στη σύνοδο διατυπώθηκε η διδασκαλία της Εκκλησίας κατά των αιρέσεων που είχαν ήδη εμφανιστεί.

·         Σκοπός τόσο της πρώτης συνόδου όσο και των επόμενων συνόδων ήταν η ειρήνευση της Εκκλησίας και κατ’ επέκταση της αυτοκρατορίας.

Ερωτήσεις Εμπέδωσης

1.       Ποια μέτρα έλαβε ο Κωνσταντίνος για την αναδιοργάνωση του Ρωμαϊκού κράτους;

2.       Πότε έγιναν τα εγκαίνια της Κων/πολης και γιατί ονομάστηκε έτσι;

3.       Ποια στάση τήρησε ο Κων/νος απέναντι στο Χριστιανισμό;

4.       Τι αποφασίστηκε στο Διάταγμα των Μεδιολάνων;

5.       Για ποιον λόγο συγκλήθηκε η Α Οικουμενική Σύνοδος; Πού και πότε έγινε;

6.       Κάτω από ποιες συνθήκες και για ποιο λόγο επέλεξε ο Κωνσταντίνος το Βυζάντιο ως πρωτεύουσα της Ανατολικής Αυτοκρατορίας;

                                                                  

                                                                       ©Δρακόπουλος Κωνσταντίνος